Sữa mẹ là thức ăn tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Mẹ có một chế độ ăn lành mạnh và cân bằng rất quan trọng giai đoạn mang thai và cho con bú. Việc kết hợp bú sữa mẹ và bú sữa bình trong những tuần đầu đời của bé có thể làm giảm khả năng tiết sữa mẹ và ảnh hưởng đến việc cho bé bú sữa mẹ sau đó. Vui lòng tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc nhân viên y tế để đưa ra lựa chọn phù hợp về việc cho trẻ bú sữa và chế độ ăn uống.
Cùng với việc đáp ứng đủ lượng sữa theo nhu cầu, trẻ 9 tháng cần có thực đơn ăn dặm bổ dưỡng để phát triển khỏe mạnh. Nhìn chung, thực đơn cho bé 9 tháng không quá khác biệt so với trước đó, nhưng mẹ có một vài lưu ý như: tăng độ đặc của bột/cháo, đảm bảo đủ các nhóm chất, thay đổi thực phẩm hàng ngày,... Mời mẹ tiếp tục theo dõi bài viết này để biết thông tin chi tiết nhất.
Theo Viện Dinh dưỡng Quốc gia, nguyên tắc cơ bản mẹ nên tuân thủ khi tự thiết kế thực đơn cho bé 9 tháng tuổi ăn dặm là tăng dần độ đặc của thức ăn so với những tháng trước để con rèn kỹ năng ăn nhai. Kèm theo đó, mẹ đảm bảo mọi bữa ăn có đủ 4 nhóm chất (chất đạm, chất béo, tinh bột, vitamin - khoáng chất) và thay đổi loại thực phẩm mỗi ngày giúp bé ăn ngon, không ngán. Ngoài ra, mẹ đừng quên cho trẻ uống đủ sữa theo nhu cầu.
Mẹ thử tăng dần độ đặc của cháo hoặc bột sau mỗi bữa ăn của bé 9 tháng. Điều này giúp trẻ quen với nhiều cấu trúc thức ăn khác nhau và rèn kỹ năng nhai, nuốt.
Mẹ lưu ý chuẩn bị bữa ăn dặm đủ 4 nhóm chất giúp trẻ tăng trưởng khỏe mạnh. Đó là chất đạm (trong cá, trứng, hải sản,...), chất béo (từ dầu, mỡ, bơ,...), tinh bột (có trong gạo, khoai,...) và vitamin - khoáng chất (ở trái cây, rau xanh). Cùng với đó, mẹ thay đổi thực phẩm, đa dạng cách kết hợp hoặc chế biến nhằm tạo điều kiện cho trẻ tiếp xúc nhiều hương vị khác nhau và không ngán.
Hệ tiêu hóa trẻ 9 tháng còn non yếu, nhạy cảm. Vì thế, mẹ nên chọn thực phẩm cho thực đơn cho trẻ 9 tháng tuổi kỹ càng sao cho luôn tươi ngon, nguồn gốc rõ ràng và sơ chế cẩn thận. Hơn nữa, mẹ chọn cách nấu phù hợp với khả năng tiêu hóa của bé (ví dụ: hấp, luộc rồi xay nhuyễn) và đảm bảo chín kỹ. Qua đó, bé dễ tiêu và hấp thu dưỡng chất từ thức ăn trọn vẹn
Dù đã có thức ăn dặm, bé 9 tháng vẫn cần uống sữa mẹ theo nhu cầu. Bởi đến ít nhất 12 tháng tuổi, sữa mẹ là nguồn cung cấp dinh dưỡng chính yếu (chiếm hơn ½ nhu cầu hàng ngày). Thông thường, trẻ uống 750 - 900ml sữa/ngày, chia thành 3 cữ
Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng tuyệt vời nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Bởi, sữa mẹ không chỉ dễ tiêu, mà còn chứa đủ thành phần cần thiết cho sự phát triển, hỗ trợ đề kháng cho bé.
Đặc biệt trong đó, trẻ sinh mổ là đối tượng có nguy cơ đề kháng kém do thiếu hụt sự tiếp xúc với lợi khuẩn quý giá trực tiếp từ mẹ khi chào đời. Do vậy, trường hợp mẹ không đủ sữa hoặc không thể cho con bú sữa hoàn toàn, hãy tham vấn ý kiến bác sĩ về việc dùng giải pháp thay thế phù hợp, có chứa thành phần giúp con tăng đề kháng.
Một trong các dưỡng chất cải thiện đề kháng tốt cho trẻ là SYNBIOTIC với khả năng hỗ trợ cân bằng vi sinh đường ruột. Qua đó góp phần xây dựng nền tảng đề kháng vững vàng để trẻ phát triển khỏe mạnh.
Tuy nhiên, không phải SYNBIOTIC nào cũng giống nhau. SYNBIOTIC mà trẻ cần được chứng minh lâm sàng giúp tăng đề kháng được kết hợp giữa hai thành phần:
Với những nghiên cứu khoa học đã chứng minh, SYNBIOTIC mang lại 2 lợi ích nổi bật cho trẻ sinh mổ:
Tăng cường đề kháng chỉ sau 3 ngày*. Hiệu quả duy trì suốt nhiều tháng sau đó.
Tăng cường lợi khuẩn nhanh gấp 27 lần**.
References:
[1] van der Aa, L.B., et al.. Allergy, 2011. 66(2): p. 170-7.
[2] van der Aa, L.B., et al.. Clin Exp Allergy, 2010. 40(5): p. 795-804.
[3] Haarman, M. and J. Knol. Appl Environ Microbiol, 2005. 71: p. 2318-24.
(*) Dựa trên nghiên cứu của Chua MC, et al. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2017;65:102–6.
(**) So với nhóm trẻ không bổ sung SYNBIOTIC
>> Tìm hiểu về SYNBIOTIC với lợi ích tăng cường đề kháng cho trẻ TẠI ĐÂY.
Sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, chỉ sử dụng sản phẩm thay thế theo chỉ định hoặc vui lòng tham khảo tư vấn của nhân viên y tế.
Bên dưới là 2 mẫu thực đơn ăn dặm được thiết kế riêng cho trẻ 9 tháng. Mẹ có thể dựa vào đó để lên lịch ăn khoa học, bổ dưỡng cho con.
Viện Dinh dưỡng Quốc gia đề xuất cho mẹ thực đơn hợp với trẻ 9 tháng tuổi như sau:
Giờ | Thứ 2 & thứ 4 | Thứ 3 & thứ 5 | Thứ 6 & Chủ nhật | Thứ 7 |
6h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
8h | Bột thịt lợn | Bột thịt gà | Bột thịt bò | Bột trứng |
10h | Chuối tiêu | Đu đủ | Hồng xiêm | Xoài |
11h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
14h | Bột trứng | Bột cá | Bột tôm | Bột thịt |
16h | Nước cam | Nước cam | Nước cam | Nước cam |
17h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
20h | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn |
Trang Dinh dưỡng Mẹ và Bé mách nhỏ cho mẹ một thực đơn bổ dưỡng khác là:
Giờ | Thứ 2 & thứ 4 | Thứ 3 & thứ 5 | Thứ 6 & Chủ nhật | Thứ 7 |
6h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
8h | Bột thịt lợn | Bột tôm | Bột cá | Bột thịt gà |
10h | Hồng xiêm | Dưa hấu | Xoài | Thanh long |
11h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
14h | Bột trứng | Bột thịt gà | Bột thịt lợn | Bột cá |
16h | Nước cam | Chuối dầm sữa chua | Nước cam | Nước cam |
17h | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ | Bú mẹ |
20h | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn | Bột dinh dưỡng chế biến sẵn |
Nếu mẹ chưa có ý tưởng nấu gì để trẻ 9 tháng ăn dặm, hãy thử các gợi ý như: bột thịt heo cải thảo đậu đũa, bột thịt gà bí đỏ phô mai, bột thịt bò cải bó xôi đậu xanh, bột tôm bông cải xanh cà rốt, bột cá lóc rau mồng tơi đậu xanh,... Hầu hết các món này đều có màu sắc bắt, vị ngọt thanh dễ ăn và giàu dinh dưỡng.
Món ăn này “tiếp thêm” nhiều tinh bột từ bột gạo và chất đạm, chất béo trong thịt gà cho bé tăng chiều cao, cân nặng vượt trội (4). Đi cùng bí đỏ có vitamin A giúp trẻ sáng mắt và vitamin C cải thiện đề kháng (5). Bên cạnh đó, bột thêm phô mai vừa tạo hương vị thơm béo, vừa tăng canxi để bé xây dựng xương răng chắc khỏe (6).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Thịt cua không chỉ mềm, dễ tiêu hóa; mà còn rất giàu protein, axit amin thiết yếu. Nấu cùng với bột gạo tẻ, bổ sung tinh bột, giúp trẻ phát triển thể chất hiệu quả (7). Ngoài ra, khi thêm cải mơ, tô bột có màu xanh đẹp mắt và tăng cường chất xơ cho bé cải thiện khả năng tiêu hóa (8).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Mẹ có thể thêm bột thịt bò cải bó xôi đậu xanh vào thực đơn ăn dặm cho bé 9 tháng để hỗ trợ tăng cân tốt. Bởi lẽ, thịt bò có lượng đạm cao và bột gạo nhiều tinh bột để trẻ cải thiện cân nặng, tăng cơ bắp (9). Cùng với cải bó xôi bổ sung nước và chất xơ, tạo điều kiện cho bé hấp thu dinh dưỡng tốt, tránh táo bón (10). Kèm theo đậu xanh chứa vitamin C, kẽm, sắt,... cho trẻ tăng đề kháng hiệu quả (11).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Chim bồ câu hỗ trợ trẻ tăng cân và phát triển não bộ tốt nhờ nhiều chất đạm, chất béo (12). Cùng với tinh bột từ bột gạo tẻ bổ sung năng lượng kịp thời cho bé. Hơn nữa, thêm cải thảo vào bột giúp tạo vị ngọt tự nhiên và tăng cường chất xơ, cải thiện khả năng tiêu hóa cho con (13). Thêm vào đó, khoai sọ có vitamin C, vitamin B6 và vitamin E duy trì miễn dịch khỏe mạnh, ngừa bệnh vặt cho trẻ hiệu quả (14).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Bột thịt heo cải thảo đậu đũa là món ăn giàu dinh dưỡng nên có trong thực đơn cho bé 9 tháng. Trong đó, thịt heo chứa đạm và chất béo cùng với bột gạo nhiều tinh bột giúp trẻ tăng cân, phát triển trí não (15). Còn cải thảo bổ sung chất xơ, hỗ trợ bé hấp thu dưỡng chất tốt (16). Riêng đậu đũa có sắt để con bổ máu cùng kali và magie cân bằng điện giải (17).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Thịt cá lóc mềm, ngọt nên bé 9 tháng dễ ăn; cùng với lượng đạm cao hỗ trợ con tăng cân đều đặn. Nấu với bột gạo tẻ giàu tinh bột cho con bổ sung năng lượng kịp thời. Chưa hết, thêm rau mồng tơi chứa nhiều nước và chất xơ để trẻ tiêu hóa, hấp thu tốt (18). Đặc biệt, trộn với bột đậu xanh sở hữu lượng đạm cao càng giúp con cải thiện cân nặng hiệu quả (11).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Thực đơn cho trẻ 9 tháng tuổi tăng cân không thể thiếu bột tôm nấu bông cải xanh và cà rốt. Kết hợp bột gạo tẻ nhiều tinh bột với tôm giàu đạm, trẻ có món ăn hỗ trợ lên cân đều, an toàn (19). Hơn thế, bông cải xanh và cà rốt chứa chất xơ giúp bé tiêu hóa khỏe, hấp thu tốt. Đặc biệt trong đó, bông cải xanh có vitamin C để con tăng đề kháng, ít ốm vặt và phát triển tốt (20). Còn cà rốt cho bé có đôi mắt sáng khỏe nhờ chứa vitamin A (21).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Nếu mẹ chưa có ý tưởng nào cho thực đơn cho bé 9 tháng, hãy thử món bột lươn cải bó xôi phô mai. Nhờ có tinh bột trong bột gạo và chất đạm, chất béo, canxi, photpho từ lươn, trẻ phát triển cân nặng và chiều cao mạnh mẽ (22). Chưa kể, phô mai “tiếp thêm” chất béo cho bé tăng cân tốt và hỗ trợ hoàn thiện não bộ (6). Ngoài ra, cải bó xôi có chất xơ và nước giúp con tăng khả năng hấp thu, hạn chế táo bón (10).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Mẹ hãy thử thêm bột cá hồi cải thìa khoai môn vào thực đơn ăn dặm cho bé 9 tháng hàng ngày. Món ăn này bổ sung tinh bột (trong bột gạo tẻ) và chất đạm (của cá hồi), tạo điều kiện cho bé tăng cân an toàn (23). Kèm theo cải thìa tạo vị ngọt thanh và tăng cường chất xơ để trẻ hấp thu dưỡng chất tối ưu, tránh khó tiêu (24). Đặc biệt, nấu cùng khoai môn cho món bột tăng độ béo cho con ăn ngon miệng hơn (25).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Hầu hết các loại trái cây đều chứa hàm lượng nước, chất xơ, vitamin và khoáng chất thiết yếu giúp bé 9 tháng phát triển khỏe mạnh, đề kháng tốt (26). Khi thêm sữa chua giàu lợi khuẩn, trẻ có hệ tiêu hóa ổn định, hấp thu tốt (27).
Nguyên liệu:
Các bước chế biến:
Liên quan đến thực đơn cho bé 9 tháng, nhiều mẹ phân vân rằng:
Mẹ KHÔNG NÊN nêm gia vị vào thức ăn của bé 9 tháng. Bởi, điều này dẫn tới thói quen ăn mặn khi con lớn lên và gây hại cho thận. Thay vì vậy, mẹ ưu tiên để trẻ thưởng thức hương vị nguyên bản của từng thực phẩm, món ăn để đảm bảo an toàn (28).
Mẹ hạn chế để trẻ thưởng thức bánh ăn dặm thay thế bữa chính. Vì bánh ăn dặm thực chất là đồ chế biến sẵn, có nhiều gia vị và mất đi phần lớn dinh dưỡng vốn có của từng nguyên liệu. Điều này hoàn toàn không tốt cho sức khỏe của trẻ 9 tháng (29).
Hy vọng rằng dựa trên thông tin chia sẻ từ bài viết, mẹ dễ dàng thiết kế thực đơn cho bé 9 tháng tuổi ngon miệng và đủ chất. Qua đó tạo điều kiện cho trẻ phát triển khỏe mạnh, toàn diện từ thể chất đến trí não. Ngoài ra, mẹ chú ý bé 9 tháng vẫn phải uống đủ sữa theo nhu cầu để đáp ứng tốt mức năng lượng, dinh dưỡng cần thiết mỗi ngày.
Bài viết liên quan
Chúng tôi luôn sẵn sàng để tư vấn và giải đáp những thắc mắc của mẹ về vấn đề chăm sóc và dinh dưỡng cho bé.