Bé 12 tháng biết làm gì? Cẩm nang nuôi dạy trẻ khỏe mạnh

Khi gần chạm mốc 1 tuổi, nhiều cha mẹ không khỏi tò mò bé 12 tháng biết làm gì và phát triển ra sao. Đây là thời điểm trẻ có nhiều thay đổi rõ rệt về vận động, cảm xúc, nhận thức và giao tiếp. Bài viết sau sẽ giúp phụ huynh hiểu rõ hơn về sự phát triển của trẻ 12 tháng tuổi, đồng thời gợi ý cách chăm sóc phù hợp để con tăng trưởng khỏe mạnh trong giai đoạn này.

1. Sự phát triển thể chất của trẻ 12 tháng

Trẻ 12 tháng tuổi đạt chiều cao và cân nặng khác nhau ở bé trai và bé gái như sau:

• Bé trai: Trẻ cao khoảng 71-80.5cm, nặng tầm 7.7-12kg.
• Bé gái: Trẻ cao trung bình 68.9 - 79.2cm, nặng chừng 7-11.5kg.

(*) Lưu ý thông tin chỉ mang tính chất tham khảo. Nếu trẻ nằm ngoài khoảng nhưng vẫn ăn ngủ ngoan, vui vẻ, không có dấu hiệu bất thường thì cha mẹ đừng quá lo lắng.

2. Bé 12 tháng biết làm gì? Khám phá các cột mốc thú vị

Đến cột mốc tròn 1 tuổi, trẻ đạt các kỹ năng về vận động (như đứng vững, tự ngồi dậy,...), cảm xúc (thể hiện yêu thích với đồ vật, mọi người), giao tiếp (biết vẫy tay, vỗ tay,...) và nhận thức (khám phá các đồ vật bằng nhiều cách, sử dụng một số vật dụng,...). Chi tiết như sau:

2.1 Sự phát triển khả năng vận động

Ở giai đoạn 12 tháng tuổi, nhiều trẻ đã biết đứng vững và thậm chí đi vài bước khi bám vào đồ vật hoặc có sự hỗ trợ từ cha mẹ. Con cũng có thể tự ngồi xuống và khép hai đầu gối lại với nhau khá linh hoạt. Ngoài ra, mẹ có thể thấy bé dùng đầu ngón tay để nhặt những vật nhỏ như mẩu thức ăn hoặc sợi tóc.

2.2 Phát triển về mặt cảm xúc

Trẻ 1 tuổi bắt đầu thể hiện sự yêu thích rõ ràng với người thân hoặc các món đồ chơi. Bên cạnh đó, bé thường tỏ ra e dè, lo lắng khi gặp người lạ và khóc khi thấy cha mẹ rời đi.

2.3 Trẻ phát triển khả năng giao tiếp

Nếu mẹ thắc mắc bé 12 tháng biết làm gì, thì ở giai đoạn này trẻ đã có thể vẫy tay chào, vỗ tay khi chơi cùng mọi người. Bé cũng bắt đầu bập bẹ các từ đơn giản như “ma ma”, “ba ba” để gọi cha mẹ, hoặc lắc đầu để thể hiện sự từ chối. Ngoài ra, trẻ có thể hiểu những từ quen thuộc như “không”, cố gắng bắt chước lời nói của người lớn và phát ra các âm thanh cảm thán như “ồ”, “à”.

2.4 Khả năng nhận thức của bé 12 tháng tuổi

Khi bước sang 1 tuổi, trẻ bắt đầu khám phá thế giới xung quanh theo nhiều cách khác nhau, chẳng hạn như lắc, đập, ném hoặc thả đồ vật xuống đất. Bên cạnh đó, bé có thể tìm kiếm những món đồ bị giấu đi và biết sử dụng một số vật dụng quen thuộc như lược hoặc cốc uống nước. 

3. Nhu cầu dinh dưỡng và giấc ngủ của bé 12 tháng như thế nào?

Khi tìm hiểu bé 12 tháng biết làm gì, mẹ cũng cần quan tâm đến nhu cầu dinh dưỡng và giấc ngủ của con trong giai đoạn này. 

Về dinh dưỡng, trẻ cần có chế độ ăn uống phù hợp để đáp ứng nhu cầu năng lượng khoảng 1.000 calo mỗi ngày. Do dạ dày của trẻ còn nhỏ, mẹ nên chuẩn bị 5-6 bữa (gồm các bữa chính và bữa phụ) mỗi ngày để trẻ có thể hấp thụ dễ dàng. Thực đơn của con cần kết hợp đa dạng thực phẩm bổ sung 4 nhóm chất như chất đạm (thịt, cá, tôm, cua…), chất béo (cá hồi, dầu thực vật...), tinh bột (cháo, bánh mì,...), vitamin và khoáng chất (trái cây, rau củ). Nhờ đó giúp trẻ nhận đủ các dưỡng chất quan trọng đáp ứng nhu cầu phát triển.

Bên cạnh các bữa ăn bổ dưỡng, trẻ cần được bổ sung khoảng 480ml sữa và 2 cốc nước lọc (tùy theo nhu cầu của trẻ) để đảm bảo đủ chất lỏng cho cơ thể. Về nguồn sữa, mẹ nên ưu tiên cho trẻ bú sữa mẹ chứa nhiều kháng thể, dưỡng chất có lợi cho sức khỏe và sự phát triển của trẻ. Tuy nhiên, trường hợp có cơ địa ít sữa hoặc gặp vấn đề không thể cho con bú (như dùng thuốc kháng sinh), mẹ có thể cân nhắc bổ sung sữa công thức cho trẻ.

Về giấc ngủ, trẻ cần ngủ đủ 11-16 giờ mỗi ngày. Trong đó có giấc trưa từ 1-2 tiếng và ngủ đêm tầm 10-14 giờ. 

4. Làm thế nào hỗ trợ trẻ 12 tháng phát triển tốt?

Sau khi đã biết bé 12 tháng biết làm gì, mẹ nên có giải pháp chăm sóc con đúng cách trong giai đoạn này, chẳng hạn như chế biến thức ăn phù hợp cho trẻ cầm nắm, vệ sinh răng miệng, đảm bảo con ngủ đúng giờ và đủ giấc,... Dưới đây là nội dung chi tiết:

- Chế biến thức ăn phù hợp cho trẻ tập cầm nắm

Ở giai đoạn 12 tháng, trẻ bắt đầu thích tự cầm và đưa thức ăn vào miệng. Việc chuẩn bị các món ăn mềm, cắt nhỏ dạng que hoặc miếng vừa tay giúp trẻ rèn luyện kỹ năng cầm nắm và tăng hứng thú khi ăn. Mẹ có thể cho bé thử các loại thực phẩm như rau củ hấp mềm, trái cây chín cắt miếng hoặc bánh ăn dặm,...

- Chú ý chăm sóc răng miệng của trẻ

Chăm sóc răng miệng sớm giúp hạn chế nguy cơ sâu răng và hình thành thói quen vệ sinh tốt cho trẻ sau này. Mẹ nên vệ sinh răng và nướu cho bé mỗi ngày bằng bàn chải lông mềm hoặc gạc sạch để giữ khoang miệng luôn sạch sẽ. Ngoài ra, mẹ cần lưu ý hạn chế cho trẻ ăn vặt trong ngày, cũng như uống sữa, nước hoa quả trước khi đi ngủ để tránh tình trạng sâu răng.

- Cho trẻ ngủ đúng giờ và đủ giấc

Mẹ nên rèn cho trẻ thói quen ngủ đúng giờ và đủ giấc mỗi ngày giúp phục hồi năng lượng, hỗ trợ phát triển thể chất và não bộ. Vì nếu thiếu ngủ, trẻ rất dễ mệt mỏi, biếng ăn, từ đó ảnh hưởng đến quá trình tăng trưởng. 

Để hỗ trợ con dễ vào giấc và ngủ ngon, mẹ nên:

• Thiết lập giờ ngủ và thức dậy cố định mỗi ngày để trẻ hình thành lịch trình sinh hoạt ổn định.

• Tạo các thói quen trước khi ngủ như tắm nước ấm, đọc sách hoặc hát ru giúp con nhận biết đã đến lúc lên giường.

• Giữ không gian ngủ yên tĩnh, ánh sáng dịu và nhiệt độ phòng phù hợp hỗ trợ trẻ vào giấc dễ dàng và ngủ sâu hơn.

- Tạo nhiều hoạt động giúp trẻ 12 tháng phát triển

Các hoạt động vui chơi giúp kích thích trí não, khả năng vận động và kỹ năng giao tiếp của trẻ. Thông qua việc khám phá và tương tác, bé sẽ học hỏi nhanh hơn và tự tin hơn trong các kỹ năng mới.

Một số hoạt động phù hợp cho trẻ 1 tuổi như:

• Chơi ú òa, bắt chước âm thanh và cử chỉ.

• Cùng con hát theo các bài hát thiếu nhi.

- Đảm bảo môi trường an toàn cho bé khám phá

Ở tuổi này, trẻ rất tò mò và thường xuyên di chuyển để khám phá xung quanh. Môi trường an toàn giúp bé tự do vận động, giảm nguy cơ té ngã hoặc gặp nguy hiểm.

Để đảm bảo con vui chơi thoải mái trong không gian an toàn, mẹ cần:

• Che ổ điện, bo góc bàn ghế và sử dụng chặn cầu thang, thanh chắn giường.

• Lắp khóa an toàn trên cửa và tủ.

• Cất các vật nhỏ hoặc sắc nhọn ngoài tầm tay trẻ.

• Luôn quan sát khi bé chơi.

- Thường xuyên ôm ấp và đọc sách cho bé

Việc ôm ấp, trò chuyện và đọc sách giúp trẻ cảm thấy an toàn, gắn kết với cha mẹ và hỗ trợ phát triển ngôn ngữ sớm. Những tương tác này cũng kích thích trí tưởng tượng và khả năng ghi nhớ của bé. Mẹ có thể dành vài phút mỗi ngày để đọc sách tranh, chỉ vào hình ảnh và gọi tên đồ vật cho bé làm quen.

5. Dấu hiệu phát triển bất thường ở bé 12 tháng cần đi khám?

Bên cạnh quan tâm bé 12 tháng biết làm gì, cha mẹ cũng cần lưu ý các dấu hiệu trẻ 12 tháng tuổi phát triển bất thường cần thăm khám bác sĩ như:

• Trẻ không biết bò

• Trẻ không biết tìm kiếm các đồ vật bị giấu đi.

• Trẻ không thể tự đứng vững.

• Trẻ không biết chỉ vào người/vật khi được yêu cầu.

• Trẻ không nói được những từ đơn giản như “ma ma” hay “ba ba”.

• Trẻ mất đi những kỹ năng mà trước đây từng đạt được.

6. Giải đáp một số thắc mắc thường gặp

Bên cạnh bé 12 tháng biết làm gì, bài viết cũng tổng hợp và giải đáp một số câu hỏi liên quan như:

6.1 Bé 12 tháng tuổi có thể nếm và ngửi được những gì?

Ở giai đoạn 1 tuổi, trẻ hình thành sở thích ăn uống riêng. Mẹ hãy cho con thử các món ăn mới để bé trải nghiệm nhiều hương vị hơn.

6.2 Trẻ 12 tháng tuổi nói được những gì?

Vốn từ của trẻ có khoảng 4-6 từ đơn giản. Con có thể nói “ma ma”, “ba ba” để gọi cha mẹ. 

Đến đây, chắc hẳn mẹ đã biết rõ hơn bé 12 tháng biết làm gì rồi đúng không. Hy vọng bài viết cũng giúp mẹ tìm được giải pháp chăm sóc bé phù hợp để đồng hành cùng con thuận lợi chinh phục các cột mốc phát triển kỹ năng cần thiết trong giai đoạn này nhé.

Bài viết liên quan