Nên đẻ thường hay mổ tốt hơn? Những điều quan trọng mẹ cần biết

Hành trình mang thai chín tháng mười ngày sắp cán đích, chắc hẳn mẹ đang băn khoăn nên đẻ thường hay mổ tốt hơn. Thực tế, mỗi phương pháp đều có những ưu và nhược điểm riêng, phụ thuộc lớn vào tình trạng sức khỏe của từng cặp mẹ con. Dưới đây bài viết chia sẻ các thông tin về hai phương pháp này cho mẹ tham khảo để biết nên đẻ mổ hay đẻ thường và chuẩn bị tâm lý tốt cho ngày vượt cạn.

1. Tổng quan về phương pháp sinh thường và sinh mổ

Theo thông tin từ các chuyên trang y tế Cleveland Clinic (Hệ thống y tế hàn lâm phi lợi nhuận của Mỹ), Bệnh viện Nhi Dayton (Hoa Kỳ), bệnh viện Từ Dũ…, sinh thường (sinh ngả âm đạo) là hình thức sinh con qua đường âm đạo mà không có sự hỗ trợ bằng dụng cụ giúp sinh. Quá trình này diễn ra khi cổ tử cung bắt đầu giãn nở dưới tác động của các cơn gò tử cung nhịp nhàng và mạnh dần theo thời gian. Các cơn gò này thúc đẩy đầu thai nhi di chuyển xuống ống sinh để ra ngoài sau nỗ lực rặn của người mẹ.

Cleveland Clinic và NHS (Dịch vụ Y tế Quốc gia Vương quốc Anh) cũng chia sẻ, sinh mổ (C-section) là một thủ thuật ngoại khoa nhằm đưa em bé ra đời thông qua một vết rạch ở thành bụng và tử cung của người mẹ. Phương pháp này thường được chỉ định khi việc sinh ngả âm đạo không thể thực hiện hoặc tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn như: chuyển dạ đình trệ, ngôi thai bất thường (ngôi mông, ngôi ngang) hoặc thai suy.

2. Nên đẻ thường hay mổ tốt hơn? Các trường hợp phù hợp

Việc xác định sinh mổ hay thường tốt hơn cần thăm khám kỹ trước sinh để đánh giá nguy cơ, và bác sĩ sản khoa sẽ là người chỉ định phương pháp phù hợp tùy thuộc vào rất nhiều yếu tố, ví dụ: thể trạng của mẹ, tình trạng khung chậu, tư thế của trẻ không phù hợp để sinh thường…

2.1 Trường hợp mẹ có thể sinh thường

Theo Bệnh viện Từ Dũ và National Center for Biotechnology Information (Trung tâm Quốc gia về Thông tin Công nghệ sinh học Hoa Kỳ - NCBI), các bác sĩ sản khoa chỉ định sinh thường khi mẹ bầu đáp ứng các tiêu chí sau: 

• Sức khỏe mẹ bầu tốt và có đủ sức để thực hiện quá trình rặn đẻ giúp thai nhi chào đời.
• Quá trình chuyển dạ diễn ra tự nhiên hoặc bắt đầu khi màng ối và màng đệm có dấu hiệu vỡ.
• Cổ tử cung đã giãn nở từ 4 - 5 cm và đạt độ xóa mỏng từ 80% trở lên.
• Mẹ không gặp các trở ngại ở đường sinh sản như tình trạng nhau tiền đạo hay u xơ tử cung cản trở.
• Sản phụ không mắc các bệnh lý viêm nhiễm phụ khoa có thể lây sang con như sùi mào gà, lậu hay giang mai.
• Sức khỏe thai nhi ổn định, không có dấu hiệu suy thai hay sa dây rốn trong quá trình chuyển dạ.

2.2 Trường hợp mẹ có chỉ định sinh mổ

Dưới đây là chi tiết trường hợp nên sinh mổ được tổng hợp từ các bài viết đăng tải trên Cleveland Clinic, NHS và Bệnh viện Từ Dũ.

• Quá trình chuyển dạ kéo dài và không tiến triển như kỳ vọng của bác sĩ.
• Nhịp tim thai không ổn định hoặc có dấu hiệu thai không yên tâm trên monitoring.
• Bé ở ngôi mông (mông hoặc chân quay xuống) và các biện pháp xoay thai ngoài (ECV) không thành công
• Sản phụ từng có tiền sử sinh mổ hoặc gặp biến chứng phức tạp trong lần sinh trước đó.
• Trường hợp có sự bất tương xứng giữa kích thước thai nhi và khung chậu của mẹ (CPD).
• Trường hợp em bé quá lớn.
• Mẹ mang đa thai từ 3 bé trở lên.
• Trường hợp có các bất thường về phần phụ như nhau tiền đạo, dây rốn quá ngắn.
• Mẹ mắc các bệnh lý nền nặng như nhau tiền đạo/nhau bong non/sa dây rốn, nhiễm herpes hoạt động cuối thai kỳ, HIV tải lượng cao,…

Lời khuyên: Bất kể là phương pháp sinh nào, sản phụ cần phối hợp chặt chẽ với bác sĩ trong suốt quá trình chuyển dạ để đảm bảo ca sinh diễn ra suôn sẻ, an toàn. Song song trước khi sinh mẹ nên giữ tinh thần thoải mái, chú ý nghỉ ngơi, dinh dưỡng đầy đủ và vận động hợp lý để phục hồi tốt hơn sau sinh mổ.

3. Các thắc mắc về việc nên đẻ thường hay mổ mẹ nên biết

Để chuẩn bị tốt nhất cho ngày dự sinh, mẹ nên tìm hiểu thêm giải đáp một số thắc mắc dưới đây.

3.1 Nếu phải sinh mổ, mẹ cần chuẩn bị gì?

Nếu đã có chỉ định sinh mổ, mẹ nên lưu ý chăm sóc bản thân chu đáo, ăn đầy đủ dinh dưỡng và thường xuyên khám thai định kỳ để kiểm tra tiền sản. Bên cạnh đó, mẹ cần tìm hiểu cách tăng cường miễn dịch cho con ngay từ sớm. Bởi do đặc thù của phương pháp sinh mổ, trẻ không đi qua ống sinh tự nhiên của mẹ nên bỏ lỡ việc tiếp xúc với lợi khuẩn tự nhiên từ mẹ, ảnh hưởng đến hệ miễn dịch non nớt của con. Việc thiếu hụt lợi khuẩn đường ruột (đặc biệt là Bifidobacterium) có thể gây mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột, khiến hệ miễn dịch của trẻ yếu hơn và phần nào ảnh hưởng đến khả năng học hỏi của trẻ.

Dù vậy mẹ đừng quá lo lắng, vì dinh dưỡng và chăm sóc sớm có thể hỗ trợ con phát triển khỏe mạnh. Da kề da và cho con bú mẹ đầy đủ, hoàn toàn trong 6 tháng đầu và tiếp tục cho trẻ bú đến 24 tháng tuổi giúp tối ưu và cân bằng hệ vi sinh ban đầu.